Logotype-1000

Τομέας Ενέργειας και Δικτύων Ενέργειας

ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ:  

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΣ  ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΚΣΥΓΧΡΟΝΙΣΜΟ

ΤΟΥ ΤΟΜΕΑ  ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ  & ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΝΕΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ

 

Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Α.1. Υπάρχουσα κατάσταση

  1. Η Ελληνική Αγορά ενέργειας έχει αναπτυχθεί με τεράστιες στρεβλώσεις και χωρίς συγκροτημένο σχέδιο τα τελευταία τουλάχιστον 30 χρόνια.
  2. Η ανάπτυξη των ενεργειακών πηγών και αξιοποίηση των ενεργειακών πόρων συντελείται άναρχα και συγκυριακά, λόγω των συνεχών αλλαγών πολιτικής και προσωποποίησης των πολιτικών ανάλογα με τις απόψεις του έχοντος την ευθύνη στα αρμόδια Υπουργεία και σε επίπεδο συγκυριακών συμφερόντων.
  3. Αποτέλεσμα των συνεχών αλλαγών είναι να έχει αναπτυχθεί συγκυριακά ένα συνεχώς μεταλλασσόμενο, ανορθόδοξο και ευκαιριακό σύστημα διαχείρισης του Ενεργειακού χώρου, το οποίο επιφέρει ως αποτέλεσμα την απαξίωση των βασικών του δομών, όπως λ.χ. η ΔΕΗ η οποία συνεχώς απαξιώνεται στην εικόνα του καταναλωτή και της Αγοράς και μειώνεται συνεχώς η αποτιμούμενη αξία της, πολύ χαμηλότερα της πραγματικής. Παράλληλα έχοντας τον σφιχτό εναγκαλισμό του κράτους και δικών της εσωτερικών οργανωτικών στρεβλώσεων (οι οποίες δημιουργήθηκαν στην φιλοσοφία του μονοπωλίου που κατείχε) αδυνατεί να κάνει εξορθολογισμό και αναδιοργάνωση, οδηγείται με μαθηματική ακρίβεια σε κατάσταση οικονομικής ασφυξίας και σταδιακής αδυναμίας να ανταπεξέλθει στις υποχρεώσεις της, η οποία μπορεί να οδηγήσει ακόμη και στην πλήρη κατάρρευση της.

Α.2 Η περίπτωση της ΔΕΗ

  1. Η πολιτικά επιβαλλόμενη στη ΔΕΗ, από τους εκάστοτε διοικούντες, διαχείριση των τιμών πώλησης της ενέργειας σε συγκεκριμένους κλάδους με πολύ χαμηλό κόστος (κάτω από το πραγματικό), δημιουργεί για λόγους ισοσκελισμού την άδικη υπέρογκη χρέωση σε άλλους τομείς πελατών – καταναλωτών της ΔΕΗ.
  2. Η παραπάνω κατάσταση έχει απελευθερώσει, σε βάρος της ΔΕΗ, τους «ασκούς του Αιόλου», μετά την φιλελευθεροποίηση της Ενεργειακής Αγοράς, διότι όλοι οι καταναλωτές που δε είναι συνεπείς στις υποχρεώσεις τους και αυτοί οι οποίοι απολαμβάνουν τιμές κάτω του κόστους, απομένουν στην ΔΕΗ ως το τελευταίο οχυρό ελεγχόμενης πολιτικής τιμών και παροχής ενέργειας για κοινωνικούς λόγους,  ενώ οι αδικημένοι καταναλωτές από την τιμολογιακή πολιτική της ΔΕΗ, οι οποίοι είναι κατά κύριο λόγο και συνεπείς,  αναζητούν διαφορετικό και πλέον ανταγωνιστικό Πάροχο Ενέργειας με καλύτερες τιμές.
  3. Οι ανεξάρτητοι Πάροχοι Ενέργειας βεβαίως δεν έχουν τα πολιτικά επιβαλλόμενα οικονομικά βαρίδια της ΔΕΗ (κοινωνικών ή πολιτικών παροχών σε ομάδες πληθυσμού, η εσωτερικών προνομίων της ΔΕΗ)), τα οποία βεβαίως δεν πληρώνει κανείς,  έχει ως αποτέλεσμα να είναι μονόδρομος η  αύξηση των τελικών τιμών ηλεκτρισμού για την εξισορρόπηση της αγοράς. Συνέπεια αυτού είναι η ακόμα περισσότερο μείωση της ανταγωνιστικότητας της ΔΕΗ και η δημιουργία τεραστίων ελλειμμάτων και ρευστότητας.
  4. Η συνεχής προσπάθεια να διατηρηθεί ο μονοπωλιακός χαρακτήρας της ΔΕΗ, αποτρέπει τις διοικήσεις από της εφαρμογή μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων, ενώ ταυτόχρονα δημιουργεί προβληματισμό στους πιστωτές της ΔΕΗ λόγω της αδιέξοδης κατάστασης και αδυναμίας προοπτικής.
  5. Πολλές πρακτικές αποσκοπούν στην μείωση των δυνατοτήτων ελεύθερης επιλογής Παρόχου (à αύξηση του ανταγωνισμού) και επιτείνουν την αδράνεια εκ μέρους των καταναλωτών (π.χ. χρεώσεις πρόωρης λήξης συμβολαίου, έλλειψη πληροφόρησης στα δικαιώματα κ.α.).

Α.3. Οι ευθύνες των πολιτικών διαχείρισης του ενεργειακού χώρου

  1. Η αλλοπρόσαλλη πολιτική στον τομέα ανάπτυξης των ΑΠΕ (παροχή κινήτρων για την κατασκευή έργων ΑΠΕ με τεράστιες τιμές και δέσμευση για 20 χρόνια (FIT) τα οποία παρέμειναν σε ισχύ παρά την σημαντική μείωση -2012/13- του κόστους κατασκευής τους, ή λ.χ.  χαριστικές παροχές σε μονάδες φυσικού αερίου), η δημιουργία ομάδων με πολύ ισχυρά ακόμη και σήμερα προνόμια να απολαμβάνουν υψηλές τιμές –π.χ. Μικρά ΦΒ ή  Αγροτικά ΦΒ – συμβάλλουν σημαντικά στην συνεχή αύξηση των ελλειμμάτων του  αρμόδιου Διαχειριστή  ΛΑΓΗΕ.
  2. Παράλληλα οι άναρχη ανάπτυξη της αγοράς, ο τρόπος υπολογισμών της Μέσης Τιμής και η έλλειψη ρευστότητας της ΔΕΗ, συμπληρώνουν το πρόβλημα ελλειμμάτων του ΛΑΓΗΕ.
  3. Αποτέλεσμα των ελλειμμάτων του ΛΑΓΗΕ, είναι η ασυνέπεια του στις πληρωμές και η δημιουργία ενός συνεχώς αυξανόμενου ελλείμματος, το οποίο προοπτικά θα πρέπει να καλυφτεί και πάλι με δανεισμό η διαγραφή «οφειλομένων» στους παραγωγούς.
  4. Στο πρόσφατο παρελθόν, η αγορά των ΑΠΕ υπέστη διαγραφή «οφειλομένων» και αναδρομικές μειώσεις των “εγγυημένων” σταθερών τιμών πώλησης της παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας (new deal). Οι αναδρομικές αυτές μειώσεις υπέσκαψαν την εμπιστοσύνη των επενδυτών ενώ ταυτόχρονα σε περίπτωση δικαστικής δικαίωσης τους, το κόστος για τον ΛΑΓΗΕ, θα είναι τεραστίων διαστάσεων και δυσβάστακτο.
  5. Η σημερινή εσωτερική πλήρως ανεξέλεγκτη και άρρυθμη κατάσταση της αγοράς, οδηγεί νομοτελειακά σε επικείμενες αυξήσεις των τιμών πώλησης της ενέργειας, ως το μόνο μέσο για την επαναφορά των αγορών ηλεκτρισμού και φυσικού αερίου σε ισορροπία.
  6. Η παντελής έλλειψη ανταγωνισμού λόγω της μακρόχρονης μονοπωλιακής προσέγγισης της ΔΕΗ σε τομείς φθηνής ενέργειας (π.χ. λιγνίτης, νερά) επιτείνει την δυσκολία διόρθωσης των στρεβλώσεων της αγοράς ενέργειας, αφού δεν έχει επιτραπεί σε ιδιώτες παρόχους να έχουν πρόσβαση σε φθηνή ενέργεια σε επίπεδο παραγωγής.
  7. Η προσπάθεια να διατηρηθεί ο μονοπωλιακός χαρακτήρας της ΔΕΗ ή να είναι ελεγχόμενος ο Ενεργειακός χώρος από τη ΔΕΗ ή το Κράτος, με επίκληση πολλές φορές του Εθνικού Συμφέροντος, οδηγεί στην μη συμμόρφωση προς το Ευρωπαϊκό Πρότυπο Κοινής Πολιτικής για τον Ενεργειακό Τομέα της ΕΕ με συνέπεια να δίνονται συνεχώς «παρατάσεις» και ορατή πλέον την απουσία των αναγκαίων μεταρρυθμίσεων.
  8. Η πλήρης επενδυτική αδράνεια στον τομέα των δικτύων έχει οδηγήσει στην εξελικτική «απαξίωση» τους και αν δεν υπήρχε η μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης ως αποτέλεσμα της οικονομικής κρίσης, θα είχαν δημιουργηθεί πολλά περιστατικά θέσης εκτός λειτουργίας τμημάτων δικτύου η του συνόλου του από blackout.
  9. Η ελληνική κυβέρνηση ως υποχρέωση της από το λεγόμενο “Χειμερινό Πακέτο” που παρουσίασε πρόσφατα η Κομισιόν, θα πρέπει να υποστηρίξει τη θέσπιση ελάχιστων δεσμευτικών στόχων για τις ΑΠΕ ως το 2030. Αν και τα χρονικά περιθώρια είναι πολύ μικρά, κανείς σχεδιασμός δεν έχει γίνει με συνέπεια και πάλι να υπάρχει αυτοσχεδιασμός της τελευταίας στιγμής που θα δεσμεύσει τη χώρα έως το 2030.

Κεντρικοί άξονες νέας Ενεργειακής Πολιτικής

 

Βασικές Αρχές σχεδιασμού

 

  1. Η κοινή Ευρωπαϊκή Πολιτική επιβάλλει την ανάγκη για μία κοινή ενεργειακή πολιτική
  2. Η ενέργεια αποτελεί στρατηγικό τομέα τόσο για την οικονομία της χώρας όσο και για την Κοινωνική Ανάπτυξη.
  3. Η Ελλάδα αντιμετωπίζει σπουδαίες προκλήσεις στον ενεργειακό τομέα τόσο λόγω της γεωγραφικής της θέσης όσο και λόγω των επιτακτικά αναγκαίων μεταρρυθμίσεων και προσαρμογής στα Ευρωπαϊκά Πρότυπα και πολιτικές.
  4. Πρέπει να αναπτύξουμε κοινούς στόχους και δράσεις με την ΕΕ και ορατό ορίζοντα σύγκλησης στο Ευρωπαϊκό Ενεργειακό κεκτημένο.
  5. Μόνη της η Ελλάδα δεν μπορεί να επιτύχει το στόχο της ασφαλούς, ανταγωνιστικής και αειφόρου παραγωγής ενέργειας. Αυτό οδηγεί στην αναγκαιότητα στενότερης σχέσης με την ΕΕ και ανάπτυξη περιφερειακών συνεργασιών στον τομέα της ενέργειας (Βαλκάνια, Ιταλία, Κύπρος, Μέση Ανατολή, Τουρκία, Ρωσία κ.α.).
  6. Η άνοδος της ζήτησης και των τιμών ενέργειας στο μέλλον και η ολοένα και μεγαλύτερη εξάρτηση από τις εισαγωγές ενέργειας, καθιστούν επισφαλή τον ενεργειακό εφοδιασμό και απειλούν ολόκληρη την οικονομία
  7. Η λήψη αποφάσεων για δραστική μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου πρέπει να γίνει άμεσα για να οδηγηθούμε στην εκπλήρωση των υποχρεώσεων της χώρας και επιπλέον να εξελίξουμε την εγχώρια παραγωγή.
  8. Για να επιτύχουμε τους στόχους θα πρέπει να αναπτύξουμε ανανεώσιμες και φιλικές προς το περιβάλλον πηγές ενέργειας, να περιοριστεί η εξάρτησή από τις εισαγωγές υδρογονανθράκων και από τρίτους προμηθευτές ενέργειας.
  9. Οι στόχοι που τίθενται θα πρέπει όχι μόνο να καταγράφονται αλλά και να γίνονται ενέργειες προκειμένου να πραγματοποιηθούν.
  10. Συγκριτικά με τους στόχους η πρόοδος που σημειώνεται σε αυτόν τον τομέα απέχει κατά πολύ από την πρόοδο όπως αυτή παρουσιάζεται και επιδιώκεται μέχρι σήμερα. Κύρια αιτία η μονοπωλιακή στρέβλωση της Αγοράς Ηλεκτρικής ενέργειας.
  11. Οι αμοιβαίες συνεργασίες της χώρας στον ενεργειακό τομέα θα πρέπει να συσχετίζονται με σχέσεις στο εμπόριο, στην ανάπτυξη, στον ανταγωνισμό και στην  έρευνα – καινοτομία.
  12. Η ενεργειακή ασφάλεια μπορεί να διασφαλιστεί μέσω της αποτελεσματικής χρήσης της ενέργειας, της ανάπτυξης εναλλακτικών πηγών ενέργειας, της γεωγραφικής διαφοροποίησης στις περιοχές προμήθειας, της διατήρησης στρατηγικών αποθεμάτων για την καταπολέμηση βραχυχρόνιων προβλημάτων στην εσωτερική Αγορά αλλά και στις εισαγωγές ενέργειας.

 

 

Στρατηγικοί Στόχοι  σχεδιασμού

 

  1. Μια ασφαλής και βιώσιμη προμήθεια ενέργειας είναι ζωτικής σημασίας για την εθνική ανάπτυξη, την ευημερία και την οικονομία. Οι ενεργειακές υπηρεσίες που απαιτούνται για τα νοικοκυριά, τον τομέα των υπηρεσιών και τον τουρισμού, την ύδρευση, τις μεταφορές, τη βιομηχανία, τη γεωργική παραγωγή και τις τηλεπικοινωνίες καταδεικνύουν αυτή την αναγκαιότητα.
  2. Ο μετασχηματισμός της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας θα περιλαμβάνει τη μετακίνηση από μια σημαντική εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα σε ένα μείγμα που θα περιλαμβάνει αξιοποίηση σε συστήματα ηλιακής, αιολικής, κυματικής, διαχείρισης αποβλήτων και γεωθερμίας για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας.
  3. Παράλληλα θα αξιοποιηθεί ο τεράστιος ενεργειακός πόρος του λιγνίτη για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας μέσα από εκσυγχρονισμό των παλαιωμένων εγκαταστάσεων σε συνδυασμό με αξιοποίηση των παραγόμενων αερίων για σε εναλλακτικές μορφές ενέργειας όπως π.χ. την παραγωγή συνθετικών καυσίμων
  4. Μια σειρά από μέσα πολιτικής θα χρησιμοποιηθούν για την ενθάρρυνση και τη στήριξη των επενδύσεων σε νέες τεχνολογίες και μέτρα για την εξοικονόμηση ενέργειας, συμπεριλαμβανομένων, μεταξύ άλλων, νομοθετικών, κανονιστικών και οικονομικών κινήτρων.
  5. Οι μηχανισμοί της αγοράς θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν για να επιτευχθεί μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα, χαμηλότερο κόστος παραγωγής, χαμηλότερο κόστος για τους καταναλωτές και την αύξηση της παραγωγής με χρήση εγχώριων ενεργειακών πόρων.
  6. Θα ενισχυθεί η εξοικονόμηση ενέργειας και η βελτίωση της αποτελεσματικότητας της προσφοράς και της ζήτησης, οι οποίες θα είναι βασικές στρατηγικές για την επίτευξη του συνολικού στόχου που θα είναι η μείωση του τελικού κόστους για τους καταναλωτές..

 

Άξονες σχεδιασμού νέας Ενεργειακής Πολιτικής

 

  • Αξιοποίηση εγχώριων πηγών ενέργειας
  • Ανταγωνιστικότητα
  • Ασφάλεια ανταγωνισμού
  • Ενεργός συμμετοχή των καταναλωτών
  • Περιορισμός της εξάρτησης από τους εισαγόμενους υδρογονάνθρακες
  • Προώθηση ανάπτυξης, καινοτομίας και απασχόλησης
  • Σταδιακή απεξάρτηση από την καύση του λιγνίτη.
  • Υποστήριξη στην Αειφορία

 

Σχεδιασμός για την Εσωτερική Αγορά Ενέργειας

 

Αναγκαιότητα και υποχρέωση έναντι της ΕΕ να επιτευχθεί :

  • Ρύθμιση της αγοράς ενέργειας
  • Ελευθέρωση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας
  • Ελευθέρωση της αγοράς φυσικού αερίου
  • Ασφάλεια του εφοδιασμού σε ηλεκτρική ενέργεια, φυσικό αέριο και πετρέλαιο
  • Ανάπτυξη Διευρωπαϊκών Δικτύων
  • Πολιτικές ενίσχυσης για καινοτόμες στρατηγικές (π.χ. ενίσχυση ηλεκτροκίνησης)

 

Αντιμετώπιση σύγχρονων προκλήσεων στο σχεδιασμό ενεργειακών πολιτικών

 

  • Η ύπαρξη πιστωτικού υποστηρικτικού μηχανισμού (-ων) για την υποστήριξη της ανάπτυξης νέων ενεργειακών έργων και δικτύων
  • Ο περιορισμός της εξάρτησης από τις εισαγωγές ενέργειας από τρίτες χώρες
  • Η δημιουργία νέων συνεργασιών για προμήθειες στον ενεργειακό τομέα (virtual energy market) με τεχνικές εικονικής κατανάλωσης.
  • Σχεδιασμός και προετοιμασία για την αναμενόμενη αύξηση της ζήτησης ενέργειας πάνω από 30% έως το 2035 με παράλληλα απαίτηση της κοινωνίας και της ανταγωνιστικής θέσης για μικρότερο κόστος ενέργειας
  • Η μείωση της εξάρτησης από τις εισαγωγές ορυκτών καυσίμων και η επίπτωσης λόγω της αναμενόμενης συνεχούς αύξησης της τιμής των ορυκτών καυσίμων που αναμένεται στα επόμενα χρόνια.
  • Η δημιουργία συνθηκών μειωμένου κόστους της ενέργειας για την βιομηχανία με στόχο την ανάπτυξη ανταγωνιστικών βιομηχανιών

 

 

ΜΕΣΑ ΚΑΙ ΟΔΟΙ

 για την επίτευξη  συγκεκριμένων στόχων  της Εθνικής Ενεργειακής Πολιτικής.

Ενδεικτικά και όχι περιοριστικά θα μπορούν να περιλαμβάνουν:

 

Σε επίπεδο κεντρικού πολιτικού σχεδιασμού

  • Η δημιουργία Υφυπουργείου Ενέργειας στον Οργανισμό του Υπουργείου Ανάπτυξης
  • Σύσταση Συμβουλίου Εθνικής Ενεργειακής Πολιτικής για τον ενεργειακό μακρόχρονο σχεδιασμό.
  • Την μετατροπή του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων σε Τράπεζα Ενεργειακής Ανάπτυξης.
  • Την προώθηση του ανταγωνισμού μέσα από τον εκσυγχρονισμό και ανεξαρτητοποίηση του τμήματος εμπορίας της ΔΕΗ
  • Πολιτικές συμφωνίες για να καταστεί η Ελλάδα Ενεργειακός Κόμβος σύνδεσης της Ευρώπης με την Ασία και τη Ρωσία

 

Για την Ανανεώσιμη ενέργεια

  • Την αναπροσαρμογή των αγορών, ώστε να ενσωματώνουν πληρέστερα τις ΑΠΕ.
  • Ενίσχυση στην διεσπαρμένη παραγωγή, τις τεχνολογίες αποθήκευσης, τα ηλεκτρικά οχήματα και την διασύνδεση δικτύων ΑΠΕ σε νησιά (Smart Net).
  • Την δημιουργία νέων μορφών αξιοποίησης της ενέργειας από τον Άνεμο (Ανάπτυξη διασύνδεσης αιολικών πάρκων και δημιουργία δευτερευόντων δικτύων διανομής με χρήση σύγχρονης τεχνολογίας μετρητών – Κοινά δίκτυα διεσπαρμένης παραγωγής)
  • Την υποστήριξη της βιώσιμης παραγωγής ενέργειας από βιομάζα π.χ. ηλεκτρικής ενέργειας από τη γεωργία και τα στερεά απόβλητα, ξυλώδη υπολείμματα, λυματολάσπη, κλπ).
  • Την απελευθέρωση του συστήματος των ποσοστώσεων παραγωγής των ζωοτροφών για χρήση ενεργειακής παραγωγής.
  • Την δημιουργία νέων μορφών αξιοποίησης της ενέργειας από Solar (PV Greed –διασυνδεδεμένα στο δίκτυο διανομής, collectors ηλιακής θερμικής ενέργειας, Φωτοβολταϊκά υβριδικά και Αυτόνομα συστήματα για τους ιδιοκτήτες ακινήτων, τους Δήμους και τις Δημοτικές Επιχειρήσεις και τις Μικρές επιχειρήσεις με virtual net metering).
  • Τη δημιουργία ενός μηχανισμού προώθησης πολιτικών ανάπτυξης με στόχο να ενθαρρύνει την υιοθέτηση των ανανεώσιμων πηγών πηγές ενέργειας και να συμβάλει στην επιτάχυνση της μετάβασης στην εξισορρόπηση του ενεργειακού μίγματος.

 

Για την Ενεργειακή απόδοση και εξοικονόμηση

  • Διαχείριση της ζήτησης
  • Ανάπτυξη προτύπων για τους ενεργειακούς ελέγχους
  • Παροχή τεχνικής υποστήριξης για τον εντοπισμό των σημαντικών απωλειών σε κτήρια.
  • Εισαγωγή στην εκπαίδευση της ενεργειακής ευαισθητοποίησης.
  • Οι εταιρείες παροχής υπηρεσιών ενέργειας θα πρέπει να συγκεντρώνουν και να καταχωρούν σε Εθνική Ψηφιακή Βάση τις καταναλώσεις σε συστήματα φωτισμού και συσκευών ώστε να εντοπίζονται τα σημαντικά σημεία ενεργειακών απωλειών.
  • Επίσης να γίνει καταγραφή της καταναλωτικής συνήθειας ώστε να δημιουργηθούν μέτρα πολιτικής της και προσαρμογή της στην ενεργειακή παροχή οικονομικών ενεργειακών πόρων.
  • National Grid (Παραγωγή, Μεταφορά και Διανομή) αναβάθμιση και εξέλιξη του με πολιτικές ανάπτυξης της αποθήκευσης «virtual και πραγματικής»
  • Διερεύνηση σε περιφερειακό επίπεδο των διασυνδέσεων των νησιών και δυνατότητα αξιοποίησης των φυσικών πόρων σε γειτονικές χώρες με μεταφορά ενέργειας μέσω των διασυνδεδεμένων δικτύων.
  • Η αυξημένη επιχειρησιακή αποτελεσματικότητα και θεσμικές μεταρρυθμίσεις

 

Για τις Πολιτικές στήριξης ανάπτυξης της Παραγωγής και ενίσχυσης της Αγοράς

  • Η ενεργοποίηση των ανανεώσιμων πηγών αυτοπαραγωγής σε συνδυασμό με συμπαραγωγή για ξενοδοχεία και εμπορικές επιχειρήσεις καθώς και επιχειρήσεις βιομηχανικής παραγωγής.
  • Η δημιουργία πλαισίου διμερών συμβάσεων (BC) μεταξύ ανεξάρτητων παραγωγών ενέργειας από ΑΠΕ και μεγάλων καταναλωτών.
  • Η ενεργοποίηση αυτοπαραγωγής και της καθαρής μέτρησης για τα νοικοκυριά και τις μικρές επιχειρήσεις από τις τεχνολογίες ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (διαχωρισμός και ενίσχυση της πολιτικής κατανάλωσης από ενέργειας από ΑΠΕ)
  • Η διαφάνεια της αγοράς παραγωγής ενέργειας, παράλληλα με την αύξηση του ανταγωνισμού και την αύξηση της περιβαλλοντικής επίπτωσης της .

 

Για την Ηλεκτρική Ενέργεια

  • Άμεση διευθέτηση της λειτουργίας της ανταγωνιστικότητας της Αγοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας.
  • Ανάπτυξη επενδύσεων με συνέργειες δημοσίου και ιδιωτικού τομέα για εκσυγχρονισμό των μονάδων παραγωγής.
  • Ισχυρή προσπάθεια να καταστεί ανταγωνιστικός και βιώσιμος ο μεγάλος πάροχος ηλεκτρικής Ενέργειας (ΔΕΗ) σε ένα ανταγωνιστικό επιχειρηματικό περιβάλλον.
  • Καθορισμός ετήσιων στόχων, διεξαγωγή ελέγχου επίτευξης και αναθεώρηση στόχων σε κάθε τομέα ενεργειακής παραγωγής (Λιγνίτης, ΑΠΕ, ορυκτά καύσιμα, Φυσικό αέριο)
  • Εξισορρόπηση των στρεβλώσεων της αγοράς και των μεγάλων αποκλίσεων κόστους με πρόβλεψη της ζήτησης και εξασφάλιση φθηνής ενέργειας.
  • Ανάπτυξη επενδυτικών κεφαλαίων για νέες τεχνολογίες, η ανάπτυξη των οποίων είναι επιθυμητό να εκπονηθεί σε διεπιστημονικό και ενδεχομένως διακρατικό επίπεδο.
  • Ανάπτυξη νέων τεχνολογιών με στόχο την ασφαλέστερη και οικονομικότερη παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας.

 

Για το Φυσικό Αέριο

  • Οργάνωση αγοράς φυσικού αερίου με νέα τεχνικά και λογισμικά εργαλεία.
  • Δημιουργία σταθμών αποθήκευσης LPG και δημιουργίας τοπικών δικτύων σε περιοχές που είναι μακράν των αγωγών φυσικού αερίου (π.χ. Δυτική Ελλάδα, νότια Πελοπόννησος κ.α.)
  • Εκσυγχρονισμός των μονάδων αποθήκευσης και των δικτύων διανομής φυσικού αερίου.
  • Ανάπτυξη των δικτύων διανομής φυσικού αερίου με στόχο την εξυπηρέτηση μεγαλύτερου αριθμού καταναλωτών και περιοχών.
  • Ανάπτυξη δικτύου διανομής με πρατήρια λιανικής πώλησης φυσικού αερίου σε οχήματα και προώθηση πολιτικών στήριξης της κίνησης με Φυσικό Αέριο.
  • Βελτίωση των υπηρεσιών παροχής φυσικού αερίου με χρήση καινοτόμων τεχνικών (πχ. ελαχιστοποίηση απωλειών μέσω των αγωγών, νέες δυνατότητες αξιοποίησης σε λιανικό επίπεδο)
  • Εξερεύνηση κοιτάσματα φυσικού αερίου
  • Ευαισθητοποίηση της ευρύτερης κοινής γνώμης και κατάδειξης θετικών σημείων από την χρήση του φυσικού αερίου

 

Διαμόρφωση νέας Ενεργειακής Αγοράς και Ενεργειακής Πολιτικής με έμφαση στην Ανάπτυξη

 

Τι θα πρέπει άμεσα να γίνει σε επίπεδο επιτελικού σχεδιασμού πολιτικής:

  1. Κατευθύνσεις της νέας ενεργειακής πολιτικής θα είναι :
    1. Η ηλεκτρική ενέργεια να γίνει η φθηνότερη μορφή ενέργειας τόσο για την Κοινωνία όσο και για την Βιομηχανία
    2. Να υποκατασταθεί το πετρέλαιο για την παραγωγή ενέργειας κατά το δυνατόν στον μεγαλύτερο βαθμό (εθνικό συμφέρον).
    3. Να υποκατασταθεί το πετρέλαιο και στην κίνηση των οχημάτων (υποστήριξη ηλεκτρικών οχημάτων και οχημάτων που κινούνται με φυσικό αέριο)κατά το δυνατόν στον μεγαλύτερο βαθμό.
    4. Να ενισχυθεί η αξιοποίηση των εγχώριων ενεργειακών πόρων όπως ο ήλιος, τα νερά, τα κύματα, ο άνεμος, τα λιγνιτικά κοιτάσματα κ.λ.π. με ελκυστικό όχι πρώτιστα το θέμα της τιμής πώλησης (Λειτουργική Ενίσχυση) αλλά την ικανότητα να διοχετεύεται απευθείας σε καταναλωτές (συσχέτιση παραγωγής και εμπορίας)  net metering.
    5. Να υπάρξει συνάρτηση των μονάδων παράγωγης με άλλες παράλληλα αναπτυσσόμενες αναπτυξιακές προσπάθειες. (π.χ η θερμική ενέργεια που χάνεται από τα εργοστάσια παραγωγής της ΔΕΗ να αξιοποιηθεί για ανάπτυξη π.χ βιοκαυσίμων)
  2. Διαμόρφωση ευνοϊκού επιχειρηματικού περιβάλλοντος στον ενεργειακό τομέα
  3. Δημιουργία σταθερής ενεργειακής πολιτικής για βάθος τουλάχιστον 10ετές ανά τομέα.
  4. Σύσταση Συμβουλίου Εθνικής Ενεργειακής Πολιτικής (στα επιτυχημένα πρότυπα ΚΥΣ) το οποίο θα καθορίζει σταθερά την πολιτική στον ενεργειακό τομέα περιορίζοντας τις ευκαιριακές και συγκυριακές αλλαγές οι οποίες δημιουργούν ασταθές επενδυτικό περιβάλλον.
  5. Δημιουργία σταθερών συνθηκών 10ετους τουλάχιστον διάρκειας για επενδυτές που θα δημιουργήσουν παραγωγική δραστηριότητα στην Ελλάδα.
  6. Ενοποίηση και απλοποίηση της Νομοθεσίας. Ένας Νόμος σε κάθε ενεργειακή κατηγορία. Κατάργηση εγκυκλίων, Μείωση των παρεμβάσεων του κράτους.
  7. Δημιουργία Υφυπουργείου Ενέργειας στο πλαίσιο λειτουργίας του Υπουργείου Ανάπτυξης. (Η υπαγωγή της ενέργειας στο ΥΠΠΕΡ είναι η απόλυτη καθομολόγηση του κενού ύπαρξης ενεργειακής πολιτικής λόγω διαφορετικής φιλοσοφίας και κατεύθυνσης του ΥΠΠΕΡ στον τομέα αυτό. )
  8. Ανάπτυξη αγοράς Virtual Metering για τις ενεργοβόρες βιομηχανίες (π.χ. ένας παραγωγός μπορεί να έχει την μονάδα παραγωγής ενέργειας του στην Μακεδονία και την μονάδα κατανάλωσης ενέργειας στην Αθήνα). Με τον τρόπο αυτό θα μειωθεί σε μεγάλο βαθμό το ενεργειακό κόστος στη βιομηχανία.
  9. Δημιουργία πλαισίου απευθείας υπογραφής διμερών συμβάσεων μεταξύ παραγωγών και μεγάλων καταναλωτών εγκατεστημένων σε ΒΙΠΕ ή Ξενοδοχειακές Μονάδες (Bilateral Contracts), οι οποίες θα δημιουργήσουν ευνοϊκό περιβάλλον υποστήριξης της βιομηχανικής παραγωγής και της ανάπτυξης των ΒΙΠΕ, των Ξενοδοχειακών Μονάδων κ.λ.π. με τη μείωση και σταθερότητα του Ενεργειακού κόστους αλλά θα συμβάλλουν και στην σταθεροποίηση της αγοράς (Electricity Market).
  10. Οι Ελληνικές ενεργειακές επιχειρήσεις, (ΔΕΗ, ΔΕΣΦΑ, ΕΛΠΕ κ.α.), πρέπει να στραφούν και προς τις αγορές του εξωτερικού για την ανάπτυξή τους, τόσο σε επίπεδο εισροής πόρων όσο κυρίως σε θέματα πραγματικού ανταγωνισμού και τεχνογνωσίας, καθώς η Ελληνική αγορά δεν έχει στα αμέσως επόμενα χρόνια δεν θα μπορεί να υποστηρίξει ισχυρές καταναλώσεις.
  11. Στήριξη των επενδύσεων στην Ελλάδα, από αντίστοιχες εταιρείες του εξωτερικού που πωλούν ενεργειακά προϊόντα στον τελικό καταναλωτή (δίκτυα διανομής ηλεκτρισμού, πρατήρια φυσικού αερίου, ηλεκτρική ενέργεια κ.λ.π.).
  12. Η σύγχρονη τεχνογνωσία να περάσει και στα εσωτερικά δίκτυα νέας γενιάς (διαδραστικά δίκτυα, Home Smart Greed κ.α.) συμβάλλοντας στην εξοικονόμηση κόστους ενέργειας και κυρίως σε μείωση του κόστους για τους καταναλωτές.

Προτάσεις δημιουργίας επενδύσεων στον ενεργειακό τομέα :

  1. Δημιουργία συγκεκριμένων περιοχών ενεργειακής παραγωγής (ΠΕΡΕΠ) με κατανομή στην Επικράτεια και δημιουργία γεωγραφικού χάρτη ανάπτυξης ενεργειακών πηγών λαμβάνοντας υπ’ όψιν :
  • Την δυνατότητα υποστήριξης των δικτύων
  • Την δυνατότητα δημιουργίας τοπικών δικτύων
  • Την ανάγκη στήριξης των ενεργειακών καταναλώσεων ανά κατηγορία (π.χ θέρμανση)
  • Την ιδιαίτερη ικανότητα κάθε επιλεγόμενης περιοχής για ανάπτυξη της συγκεκριμένης μορφής παραγωγής ενέργειας
  • Την επιλογή και προετοιμασία δημόσιων εκτάσεων (πχ εγκαταλελειμμένες στρατιωτικές εγκαταστάσεις κ.λ.π.) για αξιοποίηση με ανάπτυξη ενεργειακών έργων
  • Την λήψη μέριμνας για περιοχές προστασίας (εξαίρεση περιοχών)
  1. Αδειοδοτική και διοικητική προετοιμασία για τις περιοχές αυτές (Αντίστοιχο του Νομικού πλαισίου των ΒΙΠΕ)
  2. Προκήρυξη με πλειοδοτικό διαγωνισμό για ενοικίαση από το κράτος περιοχών για εγκατάσταση μονάδων παραγωγής ενέργειας σε αυτές τις περιοχής παρέχοντας για 25 λχ χρόνια την έκταση και έχοντας έτοιμη αδειοδοτική διαδικασία (fast growing)
  3. Προκήρυξη μειοδοτικής προσφοράς σε διαγωνισμό για το κόστος της πωλούμενης στον Διαχειριστή (ΛΑΓΗΕ) της παραγόμενης ενέργειας από τις μονάδες που θα δημιουργούνται σε ΠΕΡΕΠ
  4. Αξιοποίηση των περιοχών γύρω από τα θερμικά της ΔΕΗ για υποστήριξη άλλων τεχνολογιών και μείωση της ρύπανσης στο περιβάλλον π.χ. ανάπτυξη βιοκαυσίμων η βιομάζας για υποστήριξη μονάδων παραγωγής αιθανόλης από βιομάζα).
  5. Παροχή εκτάσεων κοντά στα θερμικά της ΔΕΗ για ανάπτυξη ΑΠΕ Φωτοβολταϊκών ή βιομάζας, από τη ΔΕΗ ή και άλλους επενδυτές (μπορούν να λειτουργήσουν άμεσα ως ΠΕΡΕΠ για Βιομάζα και Φωτοβολταϊκά).
  6. Ανάπτυξη ήπιων και μικρών μονάδων παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές με αξιοποίηση μικρών παροχών (π.χ. αξιοποίηση παλαιών υδρόμυλων) που δεν θα έχουν επιπτώσεις στο περιβάλλον ενώ θα δημιουργήσουν μικρές μονάδες και χιλιάδες άμεσες και έμμεσες θέσεις εργασίας.
  7. Χρηματοδότηση από ΕΣΠΑ και άλλους Εθνικούς πόρους, έργων ΑΠΕ των Δήμων με συμψηφισμό της παραγόμενης ενέργειας σε ποσοστό 50% για την λειτουργία των Δήμων και 50% για μείωση της καταναλωμένης ενέργειας από Κοινωνικά Ευάλωτες μονάδες (Άνεργους, ΑΜΕΑ, υπερήλικες κ.λ.π.).

Σχέδιο ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ  –  «Σχέδιο Βιώσιμη Ενέργεια» ΣΒΕ

 

Με αδρά χαρακτηριστικά το Σχέδιο αυτό θα πρέπει να έχει βασικό στόχο τη μείωση των τελικού κόστους για τον καταναλωτή που θα επέλθει με την καλύτερη αξιοποίηση των ανθρωπίνων και τεχνικών πόρων, την οργάνωση της αγοράς ώστε να αρθούν οι στρεβλώσεις και ο ανταγωνισμός να παρέχει βιώσιμη λειτουργία τόσο στους παραγωγούς ενέργειας όσο και στους παρόχους λιανικής αγοράς, την σταθερότητα και σωστή προβλεψιμότητα τόσο των αναγκών όσο και του τελικού αναμενόμενου κόστους ενέργειας, την οργανωμένη ενσωμάτωση των ΑΠΕ, την κατανομή των καταναλώσεων ώστε να υπάρχει η καλύτερη δυνατή ομαλότητα και πρόβλεψη στη διαχείριση φορτίου, την σταδιακή μετατροπή των καταναλωτών σε ενεργούς καταναλωτές αλλά και την δημιουργία ενεργών ενεργειακών ομάδων καταναλωτών μέσα από σχήματα Κοινωνικής Υποστήριξης (π.χ. ΚΟΙΝΣΕΠ), τον επαναπροσδιορισμό του ρόλου του Διαχειριστή του Δικτύου ως κομμάτι υποστήριξης της Ανάπτυξης με καινοτόμες εφαρμογές (λ.χ. δίκτυα ηλεκτροκίνητων αυτοκινήτων κ.α ), την υποστήριξη των ΑΠΕ στην κατεύθυνση της χρήσης για παραγωγής θερμότητας με υποκατάσταση υδρογονανθράκων κ.λ.π.

Το ΣΒΕ θα έχει ως στόχο να δημιουργήσει έναν οδικό χάρτη για το ενεργειακό μέλλον στην Ελλάδα έως το 2030 σε πρώτο στάδιο και προβλέψεις για το επόμενο στάδιο έως το 2040.

Το ΣΒΕ  θα περιέχει μέτρα μικρής χρονικής εμβέλειας (1-5 έτη), μέσης χρονικής εμβέλειας (5-10 ετών), και μακράς χρονικής εμβέλειας (10-20 ετών), με δράσεις οι οποίες θα σχεδιαστούν για να ενισχύσουν την εφαρμογή των πολιτικών και των στόχων για την Εθνική Ενεργειακή Πολιτική (ΕΕΝΠ).

Οι ειδικές δραστηριότητες που θα περιλαμβάνονται στο ΣΒΕ  θα προωθήσουν τη διατήρηση της παραγωγής ενέργειας, της ενεργειακής απόδοσης και τη διαφοροποίηση των πηγών ενέργειας, τη βιώσιμη κατανάλωση ενέργειας και την στήριξη της παραγωγής καθώς και την αξιοποίηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας που είναι διαθέσιμα στην Ελλάδα.

 

Οι Άξονες Στρατηγικής που προσδιορίζονται για την επίτευξη των παραπάνω έχουν ως εξής:

Άξονας Στρατηγικής 1:  Εξοικονόμηση Ενέργειας και την Ενεργειακή Αποδοτικότητα

Άξονας Στρατηγικής 2: Ανάπτυξη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και εξοικονόμηση πόρων

Άξονας Στρατηγικής 3: Εκπαίδευση και Ευαισθητοποίηση των πολιτών στην Ενεργειακή διαχείριση

Για την εφαρμογή του Σχεδίου Βιώσιμη Ενέργεια (ΣΒΕ), διαμορφώνονται βήματα  επίτευξης του προσδοκώμενου στόχου για κάθε Άξονα Στρατηγικής:

  • Στόχος επίτευξης «ποσοστώσεων»
  • Ειδικές δράσεις που πρέπει να εφαρμοστούν
  • Υπεύθυνη υπηρεσία για κάθε δράση
  • Κατάλληλοι δείκτες για τη μέτρηση των αποτελεσμάτων κάθε έργου
  • Επίπεδο προτεραιότητας (βραχυπρόθεσμα, μεσοπρόθεσμα ή μακροπρόθεσμα)
  • κόστος και τις πιθανές πηγές χρηματοδότησης για κάθε έργο

 

Το Υφυπουργείο Ενέργειας θα είναι υπεύθυνο για τη δημιουργία ενός πρώτου Σχεδίου για Βιώσιμη Ενέργεια (ΣΒΕ),  με βάση τους προαναφερόμενους Άξονες Στρατηγικής και τα σημεία και με τη συμβολή των κύριων ενδιαφερόμενων μερών σε εθνικό, περιφερειακό και διεθνές επίπεδο.

Μετά την ολοκλήρωση, το ΣΒΕ  πρέπει να υποβληθεί στο Υπουργικό Συμβούλιο για έγκριση.

Το εγκεκριμένο σχέδιο ΣΒΕ θα κατατεθεί στη Βουλή και θα υποβληθεί σε ευρεία δημοσιοποίηση και διαβούλευση, ώστε να γίνει κτήμα της Κοινωνίας και των ενδιαφερομένων, χωρίς μετέπειτα να τροποποιηθούν στοιχεία της δομής του (τροπολογίες κ.λ.π.).

 

 

ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΕΞΕΛΙΞΗΣ ΚΑΙ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ

 

Την υποβολή εκθέσεων και την παρακολούθηση διατάξεις αποτελούν αναπόσπαστα με την αποτελεσματική εφαρμογή της ΕΕΝΠ και του ΣΒΕ . Ως εκ τούτου είναι απαραίτητο νέο νομικό και κανονιστικό πλαίσιο που θα καταστήσει διατάξεις για την υποχρεωτική υποβολή εκθέσεων από τους φορείς παροχής ενεργειακών υπηρεσιών.

 

Ομοίως, σε ορισμένους οργανισμούς θα ανατεθεί η εποπτεία και οι εκτελεστικές αρμοδιότητες, προκειμένου να εξασφαλιστεί η συμμόρφωση.

 

Τέτοιες υπηρεσίες μπορεί να είναι, αλλά δεν περιορίζονται, οι :

 

  • Υπουργείο Ανάπτυξης
  • Υφυπουργείο Ενέργειας
  • Γενική Γραμματεία ΑΠΕ
  • Διεύθυνση Περιβάλλοντος ΥΠΕΡ
  • ΡΑΕ
  • ΛΑΓΗΕ
  • ΑΔΜΗΕ
  • ΔΕΔΔΗΕ
  • ΚΑΠΕ

 

Το τμήμα Παρακολούθησης  Ενεργειακής Πολιτικής του Υφυπουργείου Ενέργειας, θα πρέπει να συντάσσει ανά εξάμηνο εκθέσεις και να ενημερώνει το ΚΣΕΕΠ (Κυβερνητικό Συμβούλιο Εθνικής Ενεργειακής Πολιτικής) το οποίο ετησίως θα εξετάσει τυχόν προσαρμογές των πολιτικών σε θεσμικό η Διοικητικό – Επιχειρησιακό επίπεδο και να δίνονται κατευθύνσεις σε όλους τους εμπλεκόμενους με προσαρμογή στα πενταετή πλάνα.

 

Η συνέπεια των πολιτικών θα ανακτήσει την αξιοπιστία σε επίπεδο αγορών και θα συμβάλει σε άμεσες επενδύσεις στον Ενεργειακό Χώρο.